تبلیغات
عربی دبیرستان و نکات کنکوری - مطالب حسن شیرزاد

عربی دبیرستان و نکات کنکوری

عربی جامع دبیرستان

درباره من
دبیر عربی دبیرستان ،نکات کنکوری عربی دبیرستان و جزوه جامع عربی برای تمامی رشته های دبیرستان(انسانی،تجربی،ریاضی) -دارای 19 سال سابقه تدریس عربی دبیرستان و کلاسهای کنکور-سرگروه ومدیر گروه عربی از سال 1390 تا کنون-تلمّذ در محضر بزرگترین اساتید ادبیات عرب ایران:دکتر حسن وحید -دکتر نادر نظام طهرانی-دکتر عدنان طهماسبی-دکتر عناد (عراقی)-دکتر مصطفوی و...
جستجو در وبلاگ
نویسنده :حسن شیرزاد
تاریخ: چهارشنبه 22 دی 1395 03:48 ب.ظ
صرف 14 صیغه فعل ماضی(باب مفاعلة)
     صرف 14 صیغه فعل ماضی(باب مفاعلة)           



صرف14صیغه فعل مضارع باب استفعال

صرف 14 صیغه فعل مضارع(باب استفعال)


نویسنده :حسن شیرزاد
تاریخ: چهارشنبه 24 آذر 1395 03:32 ب.ظ


سوالات عمومی کنکور 95 رشته انسانی + کلید


سوالات عمومی  کنکور رشته انسانی95                        سوالات عمومی  کنکور رشته انسانی95



     سوالات اختصاصی کنکور 95 رشته انسانی + کلید



سوالات عمومی  کنکور رشته انسانی95                        سوالات عمومی  کنکور رشته انسانی95






نویسنده :حسن شیرزاد
تاریخ: شنبه 10 مهر 1395 06:52 ق.ظ
متن، ترجمه و ترکیب عربی سوم و چهارم

 انسانی
متن، ترجمه و ترکیب عربی سوم  انسانی         
متن، ترجمه و ترکیب عربی سوم و چهارم انسانی

متن و ترکیب عربی سوم تجربی

متن، ترجمه و ترکیب عربی سوم و چهارم انسانی
                  


نویسنده :حسن شیرزاد
تاریخ: جمعه 24 اردیبهشت 1395 11:16 ق.ظ
 

بسم الله الرحمن الرحیم



 خِتَامُهُ مِسْكٌ وَفِی ذَلِكَ فَلْیَتَنَافَسِ الْمُتَنَافِسُونَ (سوره مطففین آیه 26)

(شرابی که مهر و مومش مشک است و شایسته است که مردم برای رسیدن به چنین زندگی از هم سبقت بگیرند)

اعراب کل قرآن کریم برای موبایل (اندروید)
اعراب القرآن


نویسنده :حسن شیرزاد
تاریخ: پنجشنبه 9 اردیبهشت 1395 11:47 ق.ظ
جزوه کنکوری  استاد علائی نسب
جزوه کنکور

نکات ترجمه همراه با تست
و پاسخ و توضیحات لازم
نکات ترجمه همراه با تست

جزوه کنکور استاد فدایی
   جزوه کنکور

نمونه سوالات کنکور با پاسخهای تشریحی

کنکوری نمونه 1



نویسنده :حسن شیرزاد
تاریخ: سه شنبه 24 فروردین 1395 05:15 ب.ظ


نویسنده :حسن شیرزاد
تاریخ: سه شنبه 10 فروردین 1395 10:24 ق.ظ
برای مشاهده ویدئوهای تکنیک تست زنی عربی  و....  روی آدرس های ذیل کلیک کنید.





نویسنده :حسن شیرزاد
تاریخ: دوشنبه 9 فروردین 1395 09:31 ق.ظ

 

أسالیب الجملة

أسلوب التعجّب      َ

می دانیم جمله از نظر ساختار دو نوع است : اسمیه و فعلیه

امّا جمله ها از نظر معنی و مفهوم، اسالیب دیگری نیز دارند از جمله : (أسلوب التعجّب)   و(أسلوب المدحِ و الذمّ)

أسلوب التعجّب :

اسلوب تعجّب همان طور كه از نامش پیداست برای بیان تعجّب از كسی یا چیزی است.

 ما أجمَلَ الطبیعةَ!       طبیعت چه زیباست!

اسلوب تعجّب دارای دو ركن است: 1.صیغه ی تعجّب 2. متعجّب منه

1. صیغه ی تعجّب : صیغه ی تعجب بر وزن (ما أفعَلَ) می آید : ما أجْمَلَ ،

نكته : صیغه ی تعجب از تركیب (ما + فعل تعجب(بر وزن أفعَلَ)) ساخته می شود: ما أكْثَرَ ، ما أصْغَرَ

2. متعجبٌ منه : اسمی منصوب است كه پس از صیغه ی تعجب می آید:

مانند (الأشجارَ) در جمله ی :(ما أكثَرَ الأشجارَ فی الغابةِ )

طریقه ی ساختن اسلوب تعجب از جمله های اسمیه :

• در ابتدای جمله ،حرف (ما) قرار می دهیم.

• خبر جمله را بر وزن (أفعَلَ) می سازیم.

• مبتدای جمله را منصوب كرده و بعد از (ما أفعَلَ)  قرار می دهیم.

الزهورُ فی الحدیقةِ جمیلٌ. ←    ما أجملَ         الزهورَ          فی الحدیقةِ.

مبتدامرفوع        خبر مرفوع    صیغه تعجب    متعجبٌ منه منصوب

 

نكته :باید بدانید كه فعل تعجّب جامد است و در همه موارد یكسان به كار می رود.

ما أنشَطَ الطالبَ!        ما أنشط الطالبینَ!          ما أنشط الطالبةَ!              ما أنشط الطالباتِ! 

إعراب اسلوب تعجب :

ما : مبتدا مرفوع محلاً (جمله اسمیه)

أنفَعَ :  (فعل تعجب،فاعله ضمیر(هوَ) مستتر) ، (جمله فعلیه ،خبرمرفوع محلاً)

الصبرَ  : متعجبٌ منه منصوب(مفعول به)

 

ما أوسعَ شوارعَ المدینةِ .

ما أقلَّ المرافقَ الصحیةَ فیها .

ما أجْمَلَ انتصارَ الحقِّ

ما : اسم مبنی على السكون فی محل رفع مبتدأ .

أجمل : فعل ماضٍ مبنی على الفتح ، فاعله مستتر فیه (هو) .

انتصار : مفعول به منصوب ، والجملة فی محل رفع خبر المبتدأ( متعجب منه) .

ما أَوْسِعْ شوارعِ المدینةِ

ما     : اسم مبنی على السكون (بمعنى شیء) فی محل رفع مبتدأ .

أوسع  : فعل ماضٍ مبنی على الفتح ، فاعله مستتر.

شوارع : مفعول به منصوب . ( متعجب منه)

المدینة : مضاف إلیه مجرور ، والجملة من الفعل والفاعل والمفعول به فی محل رفع خبر المبتدأ .

ما أقلَّ المرافقَ الصحیةَ فیها

ما : اسم مبنی على السكون ، بمعنى شیء فی محل رفع مبتدأ .

أقل : فعل ماض مبنی على الفتح ، فاعله مستتر .

المرافق : مفعول به منصوب . ( متعجب منه)

الصحیة : صفة منصوبة والجملة فی محل رفع خبر .

فیها : جار ومجرور متعلقان بـ أقل .

أسلوب المدحِ و الذمّ   در ادامه(کلیک کنید)



نویسنده :حسن شیرزاد
تاریخ: دوشنبه 10 اسفند 1394 06:13 ب.ظ

استثناء

هرگاه بخواهیم کسی یا چیزی را از حکم قبلی جدا کنیم از «اسلوب استثناء » استفاده می کنیم .

اسلوب استثناء دارای  سه رکن است که عبارتند از :

1- مستثنی :اسمی است که بوسیله ی یکی از ادات استثناء از حکم ما قبلش جدا شده است َ.

2- ادات استثناء : که عبارتند از : ( اِلاّ ، غَیر ، سِوی ، حاشا ، عَدا ، خَلا  )

3- مستثنی منه : و آن اسمی است که مستثنی از آن جدا شده و غالبا قبل از « الا ّ » قرار دارد .

مانند : ذَهَبَ الطُّلابُ اِلاّ سَعیداً .   (  الطُّلابُ : مستثنی منه           الا ّ : ادات استثناء       سعیدا ً : مستثنی .           

 

اعراب مستثنی :

1- در صورتی که مستثنی منه در جمله ذکر شده باشد(جمله قبل از الا کامل باشد) . مستثنای آن از نظر اعراب غالبا منصوب است .

( و به آن استثناء تام گفته می شود . )

کلُّ شیءٍ یَرخُصُ اِذا کَثُرَ الاّ الادبَ : مستثنی و منصوب )

2- گاهی مستثنی منه از جمله حذف می شود که در این صورت اعراب مستثنی مطابق نقشی است که مستثنی منه

محذوف در جمله داشته است . ( به این نوع اسلوب ،  استثناء مفرغ می گوییم . مانند :

هَل یَنجَحُ اِلاّ المُجِدُّونَ .              ( المجدون : مستثنی در استثناء مفرغ و مرفوع به اعراب فاعل محذوف )

لَیسَ وَعدُکَ الاّ الصِّدقَ              ( الصدق  :  مستثنی در استثناء مفرغ و منصوب به اعراب خبر لیس محذوف )

مَا الاَدبُ الا التَواضُعُ                   ( التواضع : مستثنی در استثناء مفرغ و مرفوع به اعراب خبر محذوف )

 

تذکر :

1- مستثنی و مستثنی منه نمی توانند فعل یا حرف باشند بلکه همواره یک اسم هستند .

2- الا در میان ادوات حرف بوده و غیر عامل می باشد.

3- غالبا مستثنی منه  قبل از الاّ و مستثنی بعد از الاّ می آید .مستثنی منه نقش نیست.

4- مستثنی منه دارای یک مفهوم کلی است و بر بیش از یک نفر دلالت می کند .

5- در استثناء مفرغ ارکان جمله قبل از الاّ ناقص است . و با کلمه ی بعد از الاّ کامل می شود .

6- استثنا ء مفرغ: در جملات منفی یا استفهامی یا جمله ای که بافعل نهی شروع میشود ، 

  

ترجمه :

برای ترجمه با اسلوب استثناء باید به نکات زیر توجه کرد .

1- برای ترجمه ی الاّ از کلماتی مانند : (غیر از ، مگر ، جز ، بجز ، به استثنای ) استفاده می کنیم .

2- درجملات استثناء مفرغ با ادات نفی نوعی حصر و اختصاص وجود دارد و این گونه جملات را می توان به صورت

مثبت و مؤکد نیز ترجمه کرد .

مانند : ما قامَ الاّ هذا الطالبُ  ( تنها این دانش آموز برخاست . ) جز این دانش آموز برنخاست .

3-« اِنَّما» نیز یکی از ادواتی است که حصر را بیان می کند و در ترجمه ی آن باید از تعابیری چون : « فقط ، تنها ، بی شک ،

و ..............»  استفاده کرد.        اِنَّما العِزَّةٌ  ِللهِ وَ رسولِهِ وَ المؤمنینَ . : عزت فقط از آن خدا و پیامبرش و مؤمنان است .       

 

جملاتی که دارای اسلوب استثناء هستند .

تام :

1- نَجَحَ التَّلامیذُ فِی الامتحانِ الاّ المُتَکاسِلَ .

2- یَنقُصُ کُلُّ شیءٍ بِالانفاقِ الاّ العلمَ .

3- کُلُّ شَیءٍ هالِکٌ الا وَجهَهُ .

4- لایَفُوزُ الناسُ الاّ المُجِدِّینَ مِنهُم .

5- اَدَّیتُ اِمتحانَ جمیعِ الدروسِ الاّ اللغةَ العربیةَ

6- کلُّ شیءٍ یَرخُصُ اِذا کَثُرَ الاّ الادبَ

7- اِنَّ الانسانَ لَفِی خُسرٍ الاّ الذینَ آمنوا و عَمِلوا الصالحاتِ .

8- اَستَشِیرُ الناسَ الا الجاهِلینَ .

 

 مُفَرَّغ :

9- ما قَرَأتُ الاّ درسَ اللغةِ العربیة ِ.            10- لاتَعبُدُوا الاّ اللهَ

11- ما کنتُم الاّ الخاشِعینَ

12- هل جزاءُ الاحسانِ الاّ الاحسانُ .

13- لاتَطْلُبْ الاّ الحَسَناتِ

14 – فَلَنْ نَزیدُ کُم الاّ عذاباً

15 – لایَتَمَتَّعُ بِهذهِ القدرةِ الاّ الخفّاشُُ

16- و مَاالمالُ وَ الاَهلُونَ الاّ وَدائِعُ .



نویسنده :حسن شیرزاد
تاریخ: پنجشنبه 29 بهمن 1394 06:49 ب.ظ

منادی : اسم منصوبی است که بعد از حرف ندا می آید و توسُّط آن ، کسی یا چیزی مورد خطاب قرار می گیرد و به سه دسته : مفرد( علم -نکره مقصوده)،مُضاف،شبه مضاف(که در کتاب نیامده)  تقسیم می شود


الف ) منادی مُفرد ( عَلم ) : هنگامی است که بعد از حرف ندا ، یک اسم خاصّ مورد خطاب قرار گیرد و منادی واقع شود و از نظر اعراب مبنی بر ضمّ محلاً منصوب است
مانند :
یا اللهُ ! إغفِر لَنا ذُنوبَنا              یا مَریمُ هَل تَرجِعینَ الانَ ؟    
یا قدسُ ! سوفَ نُحرِّرُکَ            یا کمیلُ العِلمُ خَیرٌ منَ المالِ   
یا فاطِمهُ الزَّهراءُ إشفَعی لنا عِندَ اللهِ فی الآخِرهِ 

ب ) منادی نکره مَقصوده : در منادی نکره مقصوده بعد از حرف ندا ، اسم علم یا خاصّ نمی آید ولی شخص یا چیز مشخصی را مورد خطاب قرار می دهد و از نظر اعراب مبنی بر ضمّ محلاً منصوب است .
نکره مقصوده ، نکره ای است که مورد قصد و توجُّه گوینده است
مانند :                  
یا طالِبهُ ! اُکتُبی درسَکِ جَیِّداً 
یا رَجلُ خُذ بِیَدی        
یا مُومنونَ  ( مبنی بر واو)
 
)

ج-منادی مُضاف : اسم معرب و منصوبی بعد از حرف ندا می آید و منادی واقع می شود
مانند : یا ذا الجَلالِ و الاکرامِ ( منصوب با الف
یا مُسلِمی العالَمِ إتَّحِدوا أمامَ الظُّلمِ ( منصوب با ی
یا مُعلِّماتِ المدرَسهِ هَل تَعرِفنَ تِلمیذاتِکنَّ ( منصوب با کسره
یا ارحمَ الرّاحِمینَ              یا اُمِّی أنتِ حَیاتی ( تقدیراً منصوب

نکته1 : گاهی حرف ندا از اوَّل منادی حذف می شود . اگر جمله با مخاطب یا متکلّم آغاز شده باشد اسم اول جمله ، اصولا منادی است که حرف ندا از اول آن حذف شده است .
مانند :
إلهی ! هَب لی حُکماً و ألحِقنی بِالصّالِحینَ
رَبَّنا آتِنا فی الدُّنیا حَسَنهً 
قدسُ ! یا مَدینهَ الاحزانِ
مُحمدُ ! لِماذا لَم تَکتُب واجِبَتکَ
ربِّی أنا عبدُکَ الضَّعیفُ 

ولی اگر صیغه آن غائب باشد اسم اول جمله مُبتدا است .
مانند :
رَبِّی وَهَبَ لی نِعماً کثیرهً ( مبتدا )            فاطِمهُ تَذهبُ الی البَیتِ ( مبتدا)

نکته2 : منادی علم و نکره مقصوده چون مبنی است تنوین نمی گیرد پس « یا علیٌ » و « یا رجُلٌ » غلط است .

نکته3 : اگر منادی دارای « ال » باشد ، بین آن اسمِ ال دار و حرفِ ندا « یا » برای مذکّر کلمـه « أیُّها » و برای مـونث « أیَّتُها » می آید در این صورت فقط دو کلمه « أیُّ و أیَّهُ » منادی نکره مقصوده به حساب می آیند
اسم بعد از ایُّها و ایَّتُها اگر جامد باشد عطف بیان و اگر مشتق باشد صفت است و از نظر اعراب هر دو مرفوع می باشند(تابع اعراب منادی) و حرف « ها » نیز حرف تنبیه نامیده می شود

مانند :
یا أیُّها النّاسُُ إتَّقوا اللهَ             یا أیَّتُها النَّفسُ المُطمئنهُ إرجِعی الی ربِّکِ
یا ایُّـها المُسلِمونَ إتَّحِدوا 

نکته4 : کلمه « الله » هرچند دارای الف و لام می باشد ولی قبل از آن أیُّها نمی آید امّا گاهی حرف « یا » از آن حذف می شود و به جای آن در آخِر میم مُشدَّد می آید
مانند :
یا اللهُ = اللهُمَّ

نکته5 : هرگاه منادی مضاف به « ی » متکلّم باشد گاهی « ی » از آخِر آن حذف می شود و حرف آخر منادی کسره می گیرد
مانند :
یا ربِّ ارحَم ضَعفَ بَدنی       یا أولادِ ! انتُم مُتَّحدونَ ( منادی مضاف تقدیراً منصوب
و گاهی هر دو « حرف یا و ضمیر ی » از منادی حذف می شوند
مانند :
ربِّ اشرَح لی صَدری و یَسِّر لی أمری ( منادی مضاف تقدیراً منصوب

نکته6 : منادی علاوه بر سه دسته فوق که به شرح آن پرداخته شد ، به منادی نکره غیر مقصوده ( یا رَجلاً ) و منادی شبه مُضاف ( یا وَجیهاً عِندَ اللهِ ) نیز تقسیم می شود

نکته7 : گاهی منادی « یا أبی و یا اُمّی » به صورت « یا أبَتِ و یا اُمّاهُ » به کار می رود که از نوع منادی مضاف تقدیراً منصوب به شمار می رود .



نویسنده :حسن شیرزاد
تاریخ: جمعه 23 بهمن 1394 01:05 ب.ظ

تمییز همواره اسمی است جامد نکره منصوب که از کلمه‌ی ماقبل خود یا از جمله‌ی ماقبل خود رفع ابهام می‌کند که به همین علت به آن زائل یا یُزیل‌الابهام گویند. این‌گونه اسم‌ها در اصل مبتدا یا فاعل یا مفعول بوده‌اند مثل‌«حَسُنَ هذا التلمیذُ خُلقاً». این دانش‌آموز از نظر اخلاق نیکو شد. در جمله‌ی فوق کلمه‌ی خُلقاً تمییز یا روشنگر جمله نام دارد که رفع ابهام نموده است و غالباً معنای (ازنظر، ازجنبه‌ی، ازلحاظ) می‌دهد. دام‌های آموزشی این درس 1) تمییز شبیه مفعول مطلق نیابی و یا سایر منصوبات است , در این حالت چه‌گونه آن را شناسایی کنیم؟ پاسخ: علاوه بر منصوب و جامد و نکره بودن خود تمییز باید بدانیم که این کلمات از جنس فعل جمله نمی‌آیند و همواره قبل از خودشان اسم تفضیل یا فعل تمییز طلب یا واحد‌های وزن... دارند. مثل: تَقَدَمَ (فعل) هذا التلمیذ تَقَدُماً (مفعول مطلق) تَقَدَمَ (فعل) هذا التلمیذ درساً (تمییز) 2) فعل‌های تمییز‌طلب با فعل‌های دو مفعوله اشتباه نمی‌شوند؟ پاسخ: با تکرار و تمرین و جداسازی این دو دسته قادر به تشخیص خواهید بود. فعل‌های دو مفعوله: اَعطی، آتی، حَسِبَ، جَعَل، رَزَقَ ... فعل‌های تمییز‌ طلب: ازداد، امتلأ، کفَیَ، تَقَدم، حَسُنَ، طابَ ... 

3) چگونه تمییز را با یک نگاه تشخیص دهیم؟ پاسخ: با تسلط بر نشانه‌های آن که قبل از آن با ‌فاصله یا بی‌فاصله می‌آید مثل: الف) اسم تفضیل بر وزن اَفعَل، اَفَل، اَفعَل+ تمییز منصوب هُوَ أَحسَنُ مِنی إحساساً هُوَ أشَد مِنی خُلقاً هُوَ اَلأعلی قولاً ب) دو کلمه‌ی خیر- شر+ تمییز منصوب الصالحات خیرٌ عند ربک ثواباً ج) فعل‌های تمییز‌طلب لازم یا متعدی+ تمییز لازم: حَسُنَ، طابُ، خاضَ، کَفَی، تَقَدَمَ، امتلأ، ازداد، ارتفَعَ، إشتَهَرَ متعدی: فَجَرَ، ملأَ، زِد مثال: یَمتَلِئُ قلبی نوراً فَجَرنا الارضَ عیوناً د)واحدهای وزن، پیمانه و مقدار، مساحت، عدد 3 به بعد واحد وزن مثل: کیلو، مثقال، ذره، غرماً واحد پیمانه مثل: کوب، کأس، قدح واحد مساحت مثل: هکتار، متر عدد 3 به بعد مثل: ثلاث، اَربعَ، خمس، ست... * عدد‌های 1و2 (واحد- اثنان) و عدد‌های ترتیبی (اول، ثانی، ثالث، رابع، خامس…) نمی‌توانند پس از خود تمییز بگیرند زیرا این اعداد خود صفت‌اند مثل: رایتُ رجلینِ اثنینِ/ 3 نکته‌ی مهم: 1-اگر تمییز پس از اسم تفضیل بیاید در اصل مبتدا بوده است انتَ اَصدَقُ الناس قولاً (تمییز) در اصل قولُک (مبتدا) أصدقُ …2- اگر تمییز پس از فعل لازم بیاید در اصل فاعل بوده مثل: خاض ذلک النهر ماءً (تمییز) در اصل خاضَ ماءُ (فاعل) ذلک النهر3- اگر تمییز پس از فعل متعدی بیاید در اصل مفعول‌به بوده مثل: فَجَرنا الارضَ عیوناً (تمییز) در اصل فَجَرنا عیونَ الارضِ




نویسنده :حسن شیرزاد
تاریخ: جمعه 16 بهمن 1394 09:50 ق.ظ

حال : حال اسمی است نکره ، مُشتق و منصوب که بعد از تمام شدن کلام ، کیفیَّت و حالت اسم معرفه قبل از خود را بیان می کند .

ذوالحال یا صاحب حال ، اسم معرفه ای است که قبل از حال می آید تا کیفیت و حالت آن بیان شود و معمولاً فاعل ، مفعول و یا نائب فاعل است .

انواع حال : حال به سه دسته مُفرد ، جمله فعلیه و جمله اسمیهتقسیم می شود .

الف ) حال مفرد : هنگامی است که یک اسم ( نکره ، مشتق ) حال واقع شود اینجا منظور از مفرد یعنی جمله نباشد اعراب آن منصوب است و از نظر عدد و جنس با ذوالحال خود مطابقت دارد .

مانند :ذَهبَ محمدٌ راکِباً           طَلبَت مِنَ الفارِسِ مُلتَمسَهً

جاءَ الانبیاءُ مُبشِّرینَ ( منصوب با ی

سَخَّرَ لَکم الشَّمسَ و القمَرَ دائِبَینِ ( منصوب با ی

دخَلَت المُعلِّماتُ فی الصَّفِ مُبتَسماتٍ ( منصوب با کسره

نکته : کلمه « وحد » به معنی ( تنها ، به تنهایی ) همواره با ضمیر به کار می رود و در جمله نقش حال دارد : وَحدَهُ ، وَحدَکَ ب )

ب ) حال جمله فعلیه : زمانی است که بعد از کامل شدن معنای جمله و آمدن ارکان اصلی آن ، یک جمله فعلیه حال واقع شود و اعراب آن محلاً منصوب است و با ذوالحال مطابقت دارد .

مانند :رَجعَت الطّالِبهُ تَکتُبُ الدَّرسَ -جاءَ الانبیاءُ یُبشِّرونَ النّاسَ-رأیتُ الوالِدینِ یَنصَحانِ

نکته : در حال فعلیه اگر فعل آن ماضی همراه « قَد » باشد با حرف « واو » همراه است که به آن واو حالیه گفته می شود . ولی در فعل مضارع حرف واو نیاز نیست . مانند :

صاحَ الفارِسُ و قَد یَئِسَ مِن فَرَسهِ

أنّی یَدومُ لَها الصَّفاءُ و الفَرحُ و قَد فَقدَت أباها و أخَویها

ج ) حال جمله اسمیه : هرگاه بعد از کامل شدن معنای جمله و آمدن ارکان اصلی آن ، یک جمله اسمیه ( مبتدا ، خبر ) حال واقع شود که همواره با واو حالیه همراه است و از نظر اعراب محلاً منصوب می باشد .

مانند :قَصدتُ بِلادَ الغربِ و لِی آمالٌ کَثیرهٌ

جاءَ الطِّفلُ و هو یَبکِی بِصوتٍ مُرتَفعٍ ( و هوَ باکٍ)

أسرَعَ بِشرٌ و هُو حافٍ             

اُطلُبِ العلمَ و أنتَ فَتیً

جاءَ الانبیاءُ و هُم مُبشِّرونَ ( و هُم یُبَشِّرونَ

نکته1 : گاهی در یک جمله ممکن است بیش از یک حال آمده باشد .

مانند :جاءَ علیٌ فَرحاً مُبتَسماً

یا ایَّتُها النَّفسُ المُطمئنَّهُ إرجِعی الی ربِّکِ راضیّهً مرضیّهً

یَندَفعُ الابناءُ مُکبِّرینَ مُهلِّلینَ و هم یَدعونَ اللهَ

إبتَعدَ الرَّجُلُ مُسرعاً و هو یَضحَکُ

نکته2 : برای تشخیص ذوالحال گاهی فقط قرائن موجود در جمله و گاهی مفهوم عبارت به ما کمک می کند .

مانند :

رَضَعَت الاُّمُّ طفلَتَها جائِعهً ( ذوالحال طفله

أطعَمت الاُمُّ طِفلَتَها مُشفِقهً علیها  ( ذوالحال الامُّ

أطعَمت الاُمُّ طِفلَها مُشفِقهً ضاحِکاً ( ذوالحالِ مُشفقَهً الاُمُّ و ذوالحال ضاحکاً طفل می باشد

سلَّمتُ محمداً مَحزوناً ضاحِکهً   ( ذوالحالِ محزوناً محمد و ذوالحالِ ضاحکهً بارز « تُ » می باشد 

نکته3 : گاهی در جمله حالیه نیاز به تشخیص ذوالحال نداریم .

مانند :

المُعلِّمُ یُدرِّسُ و التَّلامیذُ صامِتونَ  ( حال اسمیه محلاً منصوب

ذوالحال در جمله موجود نیست .

نکته4 : حال غالباً نکره است اما به ندرت معرفه هم می آید .

مانند :    أنا أعِیشُ مَرفوعَ الرَّاسِ

نکته5 : کلمه « مَعاً » در جمله نقش حال دارد به معنی جَمیعاً . ولی اگر به صورت « مَعَ » بیاید مفعولٌ فیه است .

مانند :

جاءَ علیٌ معَ التَّلامیذِ ( مفعولٌ فیه )         جاءَ التَّلامیذُ معاً  ( حال



نویسنده :حسن شیرزاد
تاریخ: سه شنبه 1 دی 1394 06:09 ب.ظ

سلام خدمت اقای شیرزاد--در سوالات تجزیه ترکیب برای فعل عبارت های(مبنی للمعلوم و مضاعف)به چه معناست؟ سلام علی آقای عزیز-مبنی للمعلوم  یعنی:  فعل معلوم است نه مجهول

فعل مضاعف فعلی است كه دوتا ازحروف اصلی آن هم جنس باشند:

مَدَّ- ُ  (یاری كرد) شَدَّ- ُ(محكم كرد)ُ سَرَّ-ُ (خوشحال كرد)حَجَّ-ِ (حج كرد)فَرَّ-ِ  (فراركر)رَدَّ-ُ  (رد كرد ،نپذیرفت)      

)بی زحمت تفاوت های انواع (لا)مثل نهی نفی نافیه روتوضیح بدین و روش شناسایی در تست:

ما- لا       http://s4.picofile.com/file/8180284118/3_gif%D8%AF%D8%A7%D9%86%D9%84%D9%88%D8%AF.gif



نویسنده :حسن شیرزاد
تاریخ: شنبه 21 آذر 1394 12:04 ب.ظ

توابع : (کلمه ای را که اعرابش پیرو کلمه ی پیش از خود باشد تابع - و کلمه ی پیروی شده را متبوع می نامند)

کلماتی هستند که اعراب مستقلی  ندارند و از اعراب کلمه ماقبل خودشون تبعیت می کنند .

توابع شامل : صفت ، عطف به حروف (معطوف) ، بدل ، عطف بیان و تاکید (لفظی ومعنوی ) می باشد .

1-    صفت از لحاظ اعراب  و جنس و عدد و معرفه یا نکره بودن، تابع موصوف است(سال دوم دبیرستان خواندید)

*هذا رجلٌ كریمٌ./هذان رجلان كریمان./هؤلاءِ رجالٌ كریمون.

*احترمُ العاملَ المخلصَ./احترمُ العامِلَیْن المخلصین./احترمُ العامِلِیِن المخلصین.

*أتعاملُ مع بنّاءٍ محترفٍ./أتعامل مع بناءَین محترفَیْن./أتعاملُ مع بنائین محترفین.

*هذه طالبةٌ مؤدبةٌ./ هاتان طالبتان مؤدبتان./هؤلاء طالباتٌ مؤدباتٌ.

*جَرّبتُ السیارةَ الجدیدةَ.  /جربتُ السیارتین الجدیدتین./ جَرّبْتُ السیاراتِ الجدیداتِ.

*هو یسكنُ فی بنایةٍ عالیةٍ /هما یسكنان فی بنایتین متجاورتین. /هم یسكنون فی بنایاتٍ عالیاتٍ.

2-    عطف نسق :معطوف :عطف به حروف :( وَ ، فَـ ، ثُمَّ ، أم ، أو ، لا ، بَل و . . ) حروف عطف گفته می شود کلمه ای که بعد از این حروف قرار می گیرد از نظر اعراب تابع ماقبل خود می باشد به کلمه قبل این حروف « معطوفٌ علیه » و به بعد آن « معطوف » گفته می شود-معطوف، تابع معطوف علیه است پس باید نقش معطوف علیه را در جمله بیابیم.

كان الشابُّ طفلاً  ثم صَبیاً، ثم شاباً     كان : فعل ماض ناقص مبنی على الفتح
الشاب : اسم كان مرفوع                  طفلا : خبر كان منصوب      ثم : حرف عطف

صَبیاً،  شاباً = معطوف منصوب به تبعیت از طفلا
(صبیا ً: خبر صار المحذوفة منصوب التقدیر ثم  صار صبیاً     والجملة المؤلفة من (ثم صار صبیا) المكونة من صار واسمها  وخبرها معطوفة على الجملة المستأنفة-كان الشاب طفلا- ثم : حرف عطف  شابا : خبر صار المحذوفة)

الطائرةُ تشبه العُقابَ أو النَسْرَ
الطائرةُ : مبتدأ مرفوع علامته الضمة     تشبه : فعل مضارع مرفوع علامته الضمة
العقاب : مفعول به منصوب علامته الفتحة      أو : حرف عطف مبنی على السكون
النسر : معطوف على مفعول به  منصوب-العقاب

 اشربْ الماءَ أو اللَبنَ     اشرب : فعل أمر مبنی على السكون، والفاعل ضمیر مستتر تقدیره (انت)
الماء : مفعول به منصوب علامته الفتحة      أو : حرف عطف مبنی على السكون
اللبن : اسم  معطوف على منصوب، علامته الفتحة

3-عطف بیان: تابع جامدی است که حقیقت متبوع را روشن می کند و از متبوع خود مشهورتر است

آنچه در کتاب سوم انسانی آمده: الف:اسم جامد و ال دار بعد از اسم اشاره :هولاء الرجالُ یتلون القرآن

نکته :اسم  ال دار بعد از اسم اشاره اگر مشتق بود نعت(صفت)است  هذه المفاتیحُ

نکته: اسم جامد و ال دار بعد أیّها و أیّتها و اسم­های اشاره، عطف بیان است :یا أیّها الناسُ

ب: ابن و بنت بین دو علم قرار گیرد

زینـــبُ         بنـــتُ    علــــیٍّ   بطلةٌ (زینب دختر علیعلیه السلام قهرمان است.)

مبتدا(معطوف علیه) / عطف بیان/ مضاف­إلیه/ خبر

إنّما عیسی بنُ مریمَ رسولُ اللهِ. ( ابنُ: عطف بیان است و مرفوع به تبعیت از عیسی كه مبتدا است و تقدیراً مرفوع. )

4- بدل: تابعی است كه یا عین متبوعش است و یا جزئی از متبوعش است و یا مشتمل است بر برخی از ویژگیهای مبدل منه، بدل از نظر اعراب تابع متبوع خود ( مبدل منه ) است.

احترمتُ المعلمةَ سعادَ.           إلى صراطٍ مًستقیمِ صراطِ الله /إلى: حرف جر / صراط : اسم مجرور ، والجار والمجرور/ مستقیم : صفة مجرورة علامتها  تنوین الكسر

صراط: بدل مطابق من صراط الأولى مجرورة مثلها، /الله: لفظ الجلالة مجرور بالاضافة

کانَ النَّبیُّ عیسَی ( ع ) یَشفی المَرضَی  / الحَمدُ للهِ ربِّ العالَمینَ/ وَاجْعَل لِّی وَزِیرًا مِّنْ أَهْلِی  هَارُونَ أَخِی : هارونَ  بدل است و  وزیراً  مبدل منه    تاکید در ادامه مطلب



نویسنده :حسن شیرزاد
تاریخ: جمعه 13 آذر 1394 07:00 ق.ظ

معلوم و مجهول

   جمله معلوم به جمله ای گفته می شود که فاعل آن مشخص باشد : 

ضَرَبَ زَیدٌ عَمراً  زید عمر را زد   ( زید فاعل است)

     جمله مجهول جمله ای است که فاعل آن ،حذف شده باشد.              

  یُطرَقُ البابُ               در کوبیده می شود (فاعل؟)  

    روش تبدیل جمله معلوم به مجهول:

  1- حذف فاعل از جمله  

 2- قرار دادن مفعول به جای فاعل و تغییر حرکات آن( از منصوب) به مرفوع{نایب فاعل نام می گیرد}

3-تطابق فعل با نایب فاعل :یعنی بعد از حذف فاعل، باید به نایب فاعل توجه کنیم و از نظر جنس،فعل را مطابق با نایب فاعل بیاوریم

 4- تغییر حرکات فعل . اگر فعل ماضی باشد حرکت حرف ماقبل آخر(عین الفعل) را به کسره و حروف متحرک ماقبل( حرکتهای غیر ساکن ماقبل) را به ضمه تغییر میدهیم.

      َضرَبَ > ضُرِبَ                       اِستَخرَجَ> اُستُخرِجَ                     تَعَلَّمَ >تُعُلِّمَ              

    و اگر فعل مضارع باشد حرکت حرف ماقبل آخر(عین الفعل) را به فتحه و حرکت حرف مضارعه را به ضمه تغییر می دهیم.

                 یهاجِمُ> یُهاجَمُ                    تَقتُلُ > تُقتَلُ                 یسأَََلُ> یُسأَل

     چند نکته:

      1-در تعیین حرف ما قبل آخر، ضمایری که به فعل متصل هستند را محاسبه نمی کنیم 

     2- فقط از افعال متعدی میتوان مجهول ساخت و از افعال لازم نمی توان.     جاء  جلس  ذهب  دخل  سافر (لازم)       کشف  صنع  (متعدی)

    3- فعل معلوم از نظر جنس و عدد با فاعل خود و فعل مجهول با نایب فاعل خود مطابقت دارد.    أَکرَمَ علی فاطمهَ       اُکرِمَت فاطمهُ

   4-   نایب فاعل به سه صورت در جمله می آید: 1- اسم ظاهر : یعنی یک اسم کامل مرفوع که پس از فعل مجهول بیاید:

     بُنِی مسجدٌ فی مدینه - لا یُغلَقُ بابُه    2- ضمیر بارز :یعنی ضمیری که به فعل مجهول متصل باشد : مُلِئنا - حُرِستُ -یترَکوا - یفتَنونَ

    3- ضمیر مستتر : در ماضی صیغه های 4و1  و در مضارع صیغه های 14و13و7و4و1      لم یُشاهَد - رُمِی - حُذِفَت - تُحَرَّک - اُستُشهِدَ

  4- در ترجمه فعل مجهول به فارسی از فعل (شد برای ماضی-می شود برای مضارع) استفاده می کنیم.  بَنَی (ساخت) بُنِی(ساخته شد) / یعرِفُ (می شناسد ) یعرَف(شناخته  می شود)

تعداد کل صفحات : 15 1 2 3 4 5 6 7 ...
تازه ترین مطالب
ابزارک های وبلاگ

قالب وبلاگ

  • کل بازدید:
  • بازدید امروز :
  • یازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • نویسنده:حسن شیرزاد
  • تعداد کل مطالب :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :