عربی دبیرستان و نکات کنکوری

عربی جامع دبیرستان

درباره من
دبیر عربی دبیرستان ،دارای 19 سال سابقه تدریس عربی دبیرستان و کلاسهای کنکور-سرگروه عربی دبیرستان از سال 1390 تا کنون-تلمّذ در محضر بزرگترین اساتید ادبیات عرب ایران:دکتر حسن وحید -دکتر نادر نظام طهرانی-دکتر عدنان طهماسبی-دکتر عناد (عراقی)-دکتر مصطفوی و...
جستجو در وبلاگ
نویسنده :حسن شیرزاد
تاریخ: دوشنبه 9 فروردین 1395 10:31 ق.ظ

 

أسالیب الجملة

أسلوب التعجّب      َ

می دانیم جمله از نظر ساختار دو نوع است : اسمیه و فعلیه

امّا جمله ها از نظر معنی و مفهوم، اسالیب دیگری نیز دارند از جمله : (أسلوب التعجّب)   و(أسلوب المدحِ و الذمّ)

أسلوب التعجّب :

اسلوب تعجّب همان طور كه از نامش پیداست برای بیان تعجّب از كسی یا چیزی است.

 ما أجمَلَ الطبیعةَ!       طبیعت چه زیباست!

اسلوب تعجّب دارای دو ركن است: 1.صیغه ی تعجّب 2. متعجّب منه

1. صیغه ی تعجّب : صیغه ی تعجب بر وزن (ما أفعَلَ) می آید : ما أجْمَلَ ،

نكته : صیغه ی تعجب از تركیب (ما + فعل تعجب(بر وزن أفعَلَ)) ساخته می شود: ما أكْثَرَ ، ما أصْغَرَ

2. متعجبٌ منه : اسمی منصوب است كه پس از صیغه ی تعجب می آید:

مانند (الأشجارَ) در جمله ی :(ما أكثَرَ الأشجارَ فی الغابةِ )

طریقه ی ساختن اسلوب تعجب از جمله های اسمیه :

• در ابتدای جمله ،حرف (ما) قرار می دهیم.

• خبر جمله را بر وزن (أفعَلَ) می سازیم.

• مبتدای جمله را منصوب كرده و بعد از (ما أفعَلَ)  قرار می دهیم.

الزهورُ فی الحدیقةِ جمیلٌ. ←    ما أجملَ         الزهورَ          فی الحدیقةِ.

مبتدامرفوع        خبر مرفوع    صیغه تعجب    متعجبٌ منه منصوب

 

نكته :باید بدانید كه فعل تعجّب جامد است و در همه موارد یكسان به كار می رود.

ما أنشَطَ الطالبَ!        ما أنشط الطالبینَ!          ما أنشط الطالبةَ!              ما أنشط الطالباتِ! 

إعراب اسلوب تعجب :

ما : مبتدا مرفوع محلاً (جمله اسمیه)

أنفَعَ :  (فعل تعجب،فاعله ضمیر(هوَ) مستتر) ، (جمله فعلیه ،خبرمرفوع محلاً)

الصبرَ  : متعجبٌ منه منصوب(مفعول به)

 

ما أوسعَ شوارعَ المدینةِ .

ما أقلَّ المرافقَ الصحیةَ فیها .

ما أجْمَلَ انتصارَ الحقِّ

ما : اسم مبنی على السكون فی محل رفع مبتدأ .

أجمل : فعل ماضٍ مبنی على الفتح ، فاعله مستتر فیه (هو) .

انتصار : مفعول به منصوب ، والجملة فی محل رفع خبر المبتدأ( متعجب منه) .

ما أَوْسِعْ شوارعِ المدینةِ

ما     : اسم مبنی على السكون (بمعنى شیء) فی محل رفع مبتدأ .

أوسع  : فعل ماضٍ مبنی على الفتح ، فاعله مستتر.

شوارع : مفعول به منصوب . ( متعجب منه)

المدینة : مضاف إلیه مجرور ، والجملة من الفعل والفاعل والمفعول به فی محل رفع خبر المبتدأ .

ما أقلَّ المرافقَ الصحیةَ فیها

ما : اسم مبنی على السكون ، بمعنى شیء فی محل رفع مبتدأ .

أقل : فعل ماض مبنی على الفتح ، فاعله مستتر .

المرافق : مفعول به منصوب . ( متعجب منه)

الصحیة : صفة منصوبة والجملة فی محل رفع خبر .

فیها : جار ومجرور متعلقان بـ أقل .

أسلوب المدحِ و الذمّ   در ادامه(کلیک کنید)

أسلوب المدحِ و الذمّ

(مدح) به معنای ستایش كردن و (ذمّ) به معنای نكوهش كردن است .

افعال مدح و ذمّ افعال جامدی هستند كه برای ستایش یا نكوهش به كار می روند این افعال عبارتند از :

(نِعمَ) : (چه) خوب است.       (بِئسَ) : (چه )بد است.

 

نكته : معمولاً پس از افعال مدح و ذمّ ، دو اسم می آید كه هر دو مرفوع اند ، در این صورت به اسم اول (فاعل مدح یا ذمّ) و به اسم دوم (مخصوص به مدح یا ذمّ) می گوییم.

اسلوب مدح:  نِعْمَ  الجلیــــسُ  الكتابُ !   كتاب، خوب همنشینی است!

           فعل مدح ،فاعل مدح ،مخصوص به مدح

اسلوب ذم:  بِـــئسَ الصدیقُ  الجاهلُ !  نادان، بد دوستی است!

           فعل ذم  ،فاعل ذم، مخصوص به ذم

نكته : فعل وفاعل مدح در اصل (خبرمقدّم) است و مخصوص به مدح در اصل (مبتدای مؤخر) می باشد.

أسلوب المدح والذَّمِ

كما نقولُ فی الذَّمِ

ففی المدحِ نقول 

بِئْسَ السلوُكَ الغَدْرُ .

بِئْسَ (بِئْسَت) الصفةُ البُخْلُ .

نِعْمَ الكریمُ خالِدٌ .

نِعْمَ( نِعْمَتُ) الفتاةُ فاطِمَةُ .

 

نِعْمَ الخطیبُ علیٌّ                 

نِعْمَ الكریمُ خالدٌ

نعم  : فعل ماضٍ مبنی على الفتح

الكریم : فاعل مرفوع

خالد   : مخصوص مدح مرفوع

نِعْمَ الكریمُ ( خبر مقدم مرفوع محلا)   -   خالدٌ (مبتدای موخر مرفوع)

بئس السلوك الغدر

بئس    : فعل ماض مبنی على الفتح

السلوك : فاعل مرفوع

الغدر    : مخصوص ذم مرفوع

بئس السلوك( خبر مقدم مرفوع محلا)   الغدر(مبتدای موخر مرفوع)

نعم فاعل الخیر سعیدٌ

نعم    : فعل ماض مبنی على الفتح

فاعل   : فاعل مرفوع ، وهو مضاف

الخیر   : مضاف إلیه مجرور

سعید   : مخصوص مدح مرفوع

 

نعم الفتاة فاطمة

نعم – فعل ماض مبنی على الفتح

الفتاة  : فاعل مرفوع علامته الضمة

فاطمة : مخصوص مدح مرفو

نعم العبد إنه أوّاب

العبد  : فاعل مرفوع .

      : أیوب المخصوص المحذوف .


تازه ترین مطالب
ابزارک های وبلاگ
  • کل بازدید:
  • بازدید امروز :
  • یازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • نویسنده : حسن شیرزاد
  • تعداد کل مطالب :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :


چاپ این صفحه